Polîtîk

Divê Kurd di destûrê de wekî gel bên naskirin.

HÛDA PARê jî rapora xwe ya di derbarê Pêvajoya Tirkiye ya Bê <teror de radestî Komisyona Parlementoyê kir. HÛDA PARê raporek dirêj amade kir û behsa salên 1980î heta wek îro kir û nirxandirek dirêj kir. Di derbarê pirsa Kurd de , beşek di raporê de HÛDA PARê behsa hinek xalên girîng kir.


HÛDA PAR: Divê Kurd di destûrê de wekî gel werin naskirin. Divê zimanê Kurdî jî bibe zimanê perwerde û hînkirinê.

Di rapora ku pêşkêşî komîsyona parlementoyê kiriye de, HÛDA PAR bi eşkereyî ji bo ku hebûna Kurdan, mîna Tirkan, di destûrê de were tomar kirin û zimanê Kurdî bibe zimanê perwerde û hînkirinê, parêzvaniyê dike.

HÛDA PAR dibêje:

“Di çarçoveya çareserkirina pirsgirêka Kurd de, ji bo aştî û edaletê divê gavên destûrî û yasayî yên berbiçav ên jêrîn werin avêtin:

1) Divê destûreke nû were amadekirin da ku şûna Destûra Bingehîn a 1982-an, ku berhema darbeyê ye, bê hêmanên parêzvan, yekreng û dûrxistin, û hemî şêweyên ferzkirina îdeolojîk, lihevhatî bi bawerî û nirxên gel re, û li ser bingeha edalet û hemwelatîbûna wekhev be.

2) Divê îfadeya di xala 66-an a Destûrê de ku hemwelatîbûnê bi eslê etnîkî ve girêdide were terikandin. Di şûna wê de, divê pênaseyeke hemwelatîbûnê ya ku tê de beşdar be, li ser bingeha aîdiyetê be, û bêyî wateyên etnîkî be, were danîn. Divê Tirk û Kurd wekî gelên damezrîner ên resen ên vî welatî werin nas kirin.

3) Divê gotarên cudakar ên ku li ser tevahiya wêjeya fermî ya destûr û pergalê serdest in, ku ji pênaseya hemwelatîbûnê dest pê dike, werin rakirin.

4) Divê Kurdî wekî zimanekî perwerdehiyê were pejirandin. Divê xala 42-an a Destûrê de, ku dibêje “Ji bilî Tirkî tu zimanek din nikare wekî zimanê dayikê were hîn kirin,” were guhertin; “Dewlet dê destûrê bide welatiyan ku zimanê dayikê fêr bikin.” zimanên li kêleka Tirkî…” Divê ev xal were zêdekirin: “Ew fêrbûn û perwerdehiya wan bi vî zimanî garantî dike.”

5) Divê di Qanûna Perwerdehiya Neteweyî û Qanûna Perwerdehiya Bilind de ji bo piştgiriya perwerdehiya bi zimanê dayikê guhertin werin kirin, û rêziknameyên ku piştgiriyê didin perwerdehiya bi zimanê dayikê werin çêkirin.

6) Divê îfadeyên nezelal ên di xala 14-an a Destûra Bingehîn de wiha werin zelalkirin: “Ji bilî teşwîqkirina tundûtûjiyê û kiryarên terorê, derbirîna daxwazên siyasî û çandî di çarçoveya azadiya derbirînê de tê garantîkirin.”

Back to top button