Divê kurd li himber planên dewletê û PKK -ê şiyar bin

Piştê hılbijartına meha pşperê,  “agir “ ên ku  gelê Kûrd girtîye navenda xwe,  ji terefê  dewleta Tirk, dewletên kolonyalist yên heremê û PKK ve  hatîye bilindkirin, em vê yekê bi xemgînî dişopînın.

Ji meha Tebaxê vir de,  hêzên leşkerîya Tirk, bi hinceta PKK ê,   lı hember Dewleta Baûrê Kûrdistanê, êriên hewayî daye destpêkirin. Dı encama van bombebaranan de, bi dehan cih û war hatine valakirin û Dewleta Federe ya Kûrdistanê bi pirsgirekên nuh ve bi rû hatiye rûkirin.

Di heman  dem de, bi hinceta PKK ê,   bombebarankirina îyayê  Qendîlê, armanca siyaseta  dewleta Tirk û İranê yek bi yek derdixe  holê.

Êrişên dewleta Tirk û İranê yên heman demî de navbera hêzên  Kurdan de, êrên  xwe bi xweyî  armanc  digre. Derketîye holê kû,  her dû dewlet,  dixwazin Dewleta Federe ya Kûrdistanê, di navbera xwe de bikin  heremek Tampon.

Tirkîya çawa dixwazê heremek Tampon  biafirîne, İran jî, dixwaze di navbera xwe û Surîyê de  qorîdorek  veke.

Ew hêzên ku Milletê Kurd di navbera xwe de  parve  kirine, dema di perçeyek Kurdistanê de derfetên bıdestxistina statûyek derkeve holê, nakokîyên dı navbera xwe de dicemidînin û li hember daxwazîyên Netewa Kûrd polîtîqayên hevbeş   bikartînin.

Wek Peymana  CENTO û  Bexdayê,  civînên ku, dı sala 1991 î de, ji wezîrên derve pêkhatî,  di navbera İran, Tirkîya û Surîyê de hatibûn meşandin, ji van politîqeyan  hinek in.

Disa di navbera Dewleta Tirk û Iraqê de, di 29. 03. 1946  an de, xwedîgiravî  “Peymana Dostîyê  û Ciranî ya  êtirîn”, di konjoktora  avabûna   Komara  Mahabad ya Kurd de, hatîye  imze kirin. Di meha Sıbat a 1983 an de, dı navbera Tirkîyê û İraqê de, Peymana Hevkarîya Tixûb û  Ewlekarîyê  di 15.10.1984 an de, di navbera Tirkiye û İraqê de, “ Protokola  Ewlekarîyê hatîye imzekirin. ( Bı gor vê pêymanê, dewletên pêywendîdar, bê destûrgirtin, dikarın heta 5 km, jı tixûb derbas bin û bikevin hûndir.)

Ev êriên kû li dij Kurdan tên meşandin, her çiqasî  dem bi dem ji terefên  İngilterê, Tirkîyê û İraqê ve tên bikaranîn bi gor Peymana Enqerê ya  ku, di sala 1926 de  hatiye îmzekirin be ji; eriên leşkerîyên, ku lı dij Başurê Kurdistanê hatıne bikaranin, di dema  gûrkirina şerê  İranê û İraqê de bi taybeti dema PDK, di tevahîya herema Kurdan de,  de facto desthilatdar bû, bi hınceta PKK ê ve dihatin  bikaranîn.               
Di vî noqtayê de, ger PKK di idea xwe ya  berpirsiyariya Kurdan de be,  divê  rewşa xwe, jı nu ve muhasebe bike. Jı xizmetkirina berjewendîyên  dewletên kolonyalist dûr bisekine.

Heta  nuha  bi qasî 30 tevgerên leşkeri, di herema Kûrdistanê de hatine bikaranin çawa di meha Tebexê de 7 sivîlên  Kurd  hatibun qetilkirin, bı dehan sivîlên din ji hatine qetilkirin. Bi sedan gûndên Kurd, di encama êriên Tirkiyê û İranê de hatine valakirin.

Ji meha Sermawez a ( Kasım) 2007 an vir de, êriên Dewleta Tirkiyê, bi zêdekirin berdewamin. Hinceta tê xuyakirin PKK ye.    Middetê Tezkereya, jı bo operasyonên  Bakûrê  İraqê,  destur dide Hikumatê; di 17 meha  Oktobrê de  diqede. Heta  ev rojê jiî Parlamentarên kokkûrd  yên di Partîya AKê, CHPê û MHP ê de cîhgirtine, tu helwestek kurdî   nşan nedan.

Êrişên ku, bi pesendkirina Kurdan,  lı dij Kurdan hatine meşandin  rewşekî  fedîkirinê ye. Ji bo vî sedemê ye kû,  Em bangê wan dikin , ew Kûrdên kû li ser navê  “ serokên qenaatê” kapaxa xwe avêtine Meclîsa  Tirkan û Parlamentarên kokkûrd ên din, ku bila berpirsîyarîya xwe  bînin cîh.

Kevneserfermandarê  Giştîyê Tirkîye  Yaşar Büyükkanıt, piştê teqawitbûna xwe, ji  Rojnamevan M. Ali Birand re, di Programa 32. Gün de weha axifî bu: “Bi van êrişan  PKK nayê qedandin. Çawa tê gotin, DYA ji tû alikarî nedaye PKK ê.”

Di Dewleta Federe ya Kûrdistanê de, bilindbûna performansa demokrasîyê;  wan dewletên ku, di nenaskirina mafên Kurdan yên netewî de israr dikın Tahran, Şam û Enqerê sıxletbûyî (tedirgin)  dikin.  Ji demokrasê re modelbûyîna Dewleta Baûrê Kûrdistnê,  ji bo wan dewletan, bûye sedemên tirsê.
Jı bo van Sedeman, xebat dimeînin ku, Dewleta Federe ya Kûrdîstanê, jı bo hemî Kurdan nebe model. Ev  hewildanan nafîle ne.

Lewra sedsala  21- an dê bibe sedsala Kurdan

Enqere, çawa mafê Kûrdan yên kolektif û netewî xistiye mijara  Rapirsînên (ankêtên) bixweve girêdayî, wisa ji  di  bin qilifa  “entegrasyonê” de, xewnê ilhaqkirina Dewleta Federe ya Kûrdistanê dibîne.

Tê zanîn, ku   kevneserokkomarê Tirk Turgut Özal  gotibû: “ bila federsyon jî  li Tirkiyeyê di derbarê pirsa kurd de bête  nîqaşkirin.” Bi referansgirtina   vi  helwesta Turgut Özal, hesabên kû  Dewleta Kurdistanê ya Federe, bigrin nav tıxûbê Komara Tirkîyê, di çapemenîya Tirk de tên nîqaşkirin.

Bêguman, dewleta Iraq ê ya sala 1990 î  û ya îroyîn ji hev cuda ye. Di salên 1990 î de, Partîya Baas û Sedam Huseyîn desthilatdar bû.. Di dema îroyîn de, dewletek Iraqê ya Federal heye. Kûrdistanek Federe mıjara gotinê ye. Ne mimkûne kû gelê Kûrd, bi sistemek ji xwe paşdetir ve hevgirtin saz bike.

 Li bakurê Kûrdistanê, dema piranîya Kurdê dijîn û ji mafên perwerdeyîya zıkmakî  wek mafêk bingehîn bêparbin û ne xwedî statûyek bin, ilhaqkirina dewleta federeya kurdistanê, ne mimkûn e, ku were pejirandin.

Bombebarankirina milletê kürd, nşan dide kû, hikumeta  heyî, xwedi  konsepta “neçareserî çareserî ye” ye û ruhê  Împaratorîya Osmanî ya dagirker  dişopîne.

Dewleta Tirk, peymana bi hıkumeta Iraqê re êkirî, dike sedem êriî herema Kurdistanêe dike. Ji istifadekirina pirsgirekên kurdan yên navxweyî, bi beşdarbuna DYA û İngiltereyê dı sala 1996 an de, bi KDP û YNK ê re “rêkeftina Enqerê” daye êkirin û di bin qilifê “Gruba  Şopandina Aşitî yê” de, lı herema Kûrdistanê de baregehê leşkeri sazkirîye. Divê Tirkîye, ji dewleta Federe ya Kûrdistanê  vekişe.

Divê hıkumeta Kûrd, DYA û İngiltere, ji bo vekişandina hêzên leşkerîya Tirk politîqayên hevbeş amade bikin.  Divê dewleta Federal a İraqê, pêymanên ku di dema borî de bi dewleta Tirkî yê re imzekirî, betal bike.

 Divê PKK ,  ji bo çalekîyên xwe yê çekdar, herema federe ya Kûrd wek baregehek bikarneyne, politîqayên xwe yên ku, jı hêzên  mılletê kûrd xistine bın destên xwe re xizmet neke. Dev jı xızmeta berjewendîyên wan yên  siyasî, leşkerî û aborî berde. Divê PKK, têkeve bin bandora hiqûqî ya Herema Federe ya Kûrdistanê. Tabîyê modela rêxistinên Kûrdistana İranê bibe. Ger van politîqayan napejirîne ji, divê herema baûrê Kûrdistanê biterikîne.

Pirsgirêka Kurd û Kurdistanê ya Netewî, bi ilhaqkirinên nû, nayên çareserkirin û  milletê kürd, van politîqayan napejirîne. Mafê milletê kûrd yên çarenûsî, mafekî xwezayî  ye û dev jê nayê berdan.

Lê Enqere, di destpêkê de, divê mafê Kûrdan yê netewî binase û astengîyên ku, li pş xwedistatubûna wan hatıne sazkirin, betal bike.

  
14.09.2011

Yaşar  Karadogan: Rojnamevan û Nivîskarê Kûrd

Omer  Ozmen: Nivîskar û Lêkolinegêrê Kûrd

Îbrahîm Guçlu: Nivîskar  û Siyasetmedarê Kûrd

 

 

 

 

                                                           

 

 

 

 

 

 

Nerîna min :