Tifaqek bi Kurdan re dê ewlehiya herêmê be.
Tevliheviya herêmî û pevçûna li Sûriyeyê jî heta radeyekê bandorê li rewşa Tirkiyeyê dike. Daxuyaniyên dawî yên Öcalan li ser Îsraîlê girîng in.
Oral Çalişlar
Ev peyman di çarçoveya Bakurê Sûriyeyê de bi tevahî nehatiye fêmkirin. Avahiya li wir, ku wekî “dirêjkirinek PKK-ê” tê hesibandin, wekî “gef” tê dîtin. Lêbelê, mimkun e ku Kurdên Sûriyeyê di kategoriya “dostan” de werin hesibandin. Ev dikare însiyatîfa Tirkiyeyê li Sûriyeyê zêde bike. Ew dikare rê li ber partiyan bigire ku bi Îsraîlê re bibin yekalî. Her wekî ku atmosfera erênî ya li dora Kurdên Tirkiyeyê gavek stratejîk a cidî ye, tevlêbûna Kurdên Sûriyeyê di vê de dê gavek din a girîng be.
Tirkiye di zehmetî û heyecana terkkirina siyaseteke înkar a sedsalî de dijî. Dîtina Kurdan wekî welatiyên wekhev û qebûlkirina vê hem ji hêla qanûnî ve û hem jî di jiyana rojane de ne hêsan e. Mîrateya paşguhkirina wan heye. Tirkiye têkoşînê dide. Lê civak êdî ne wekî berê ye.
Coşa neteweperest tenê dikare bandorê li ser xwe bike, dûv re ew bêfonksiyon dibe. Her çend piraniya nifûsê dibe ku provokasyona hestyarî qebûl bike jî, dema ku kêlî tê, ew rastiyê tercîh dikin: Tevî her tiştî, serokatiya hema hema hemî partiyan ji bo niha pêşwaziya pêvajoyê kiriye. Gavek wêrek ber bi lihevhatinê ve hatiye avêtin. Helwestek ji bo devjêberdana siyaseta înkarker hatiye girtin.
Lêbelê, ev lihevhatin di çarçoveya Bakurê Sûriyeyê de bi tevahî nehatiye fêmkirin. Rêxistina li wir, ku wekî “girêdayî PKK-ê” tê hesibandin, wekî “gef” tê dîtin. Lêbelê, mimkun e ku Kurdên Sûriyeyê di kategoriya hevalan de werin hesibandin. Ev dikare înîsiyatîfa Tirkiyeyê li Sûriyeyê zêde bike. Dibe ku rê li ber girêdana bi Îsraîlê re were girtin. Herwekî ku atmosfera erênî ya li dora Kurdên Tirkiyeyê gaveke stratejîk a cidî ye, tevlêbûna Kurdên Sûriyeyê di vê hewildanê de gaveke din a girîng temsîl dike.
Ger Tirk yek ji du gelên herî laîk(Seculer) ên herêmê bin, Kurd jî wisa ne. Du gelên ku herî zêde ji bo têgihîştineke nûjen û lîberal a hiqûqê amade ne Tirk û Kurd in. Tevliheviya herêmî û pevçûna li Sûriyeyê jî heta radeyekê bandorê li rewşa Tirkiyeyê dike. Daxuyaniyên dawî yên Öcalan li ser Îsraîlê girîng in. Serdema ku bi danîna çekan ji aliyê PKKê ve dest pê kir, ji bo Tirkiyeyê derfetên nû pêşkêş dike.
Ji bo Tirkiyeyê, pirsgirêka bingehîn sepandina guhertina paradîgmayê ya di derbarê Kurdan de li ser siyaseta pratîkî ye. PYD/YPG ne rêxistinên ku, Tirkiyeyê dijê Tirkiyene. Pirsgirêka avahiyên ku vê rêxistinê pêk tînin pêşeroja Sûriyeyê ye. Bê guman, vejîna Sûriyeyê wekî dewletek bi tenê ji nû ve avakirina wek a kevin nayê bidestxistin. Sûriyeyeke nû tenê bi qebûlkirina serdestiya Hizbullah an rêxistinên mîna hev nayê bidestxistin. Hevkêşeya Sûriyeyê ya salek berê niha guheriye.
Sûriyeya nû dê ji Sûriyeya kevin cuda were damezrandin. Di vê pêvajoyê de, rêya rastîn a pêşveçûnê dê ew be ku bi hevkariya Kurdan çareseriyek were dîtin. Tifaqa Tirk-Kurd dê ji bo herêmê sîgortaya herî girîng be. “Ger gaveke mezin pêwîst be, netirsin. Bi gavên piçûk mirov nikare bigihêje çiyayan.” – David Lloyd George (Serokwezîrê Berê yê Brîtanya Mezin).
Jêder: Rojnemeya Serbestiyet
* Oral Çalişlar rojnemevanek naskirîyê Tirkiyê ye. Ew kesayetek çep ê û Kemalistek naskiriye.
Di navbera 29’ê cotmehê û 10’ê mijdara 1968’an de, Ji samsunê heta Enqere bi navê “Meşa Mustefa Kemal a ji bo serxwebûna temam” hatibû li darxistin. Oral Çalişlar jî li gel Deniz Gezmiş, Kazim Kolcuoğlu, Dogu Perinçek û Cengîz Çandar tevlî vê meşê bibû….
