Roman: Min dît û nabêjim

Silêman Çakir

Semsûre ev bajar, navçeye serêgolê, gûndê kúçûkorene. Ji Semsûr 99 km’e, ji navçeyê 26km’e dûre. 2000’de 287 kes, 1997’de 269, 2019’de 198 kes mane. 1877-1878’de ji sarqamiş malbat hatine. 

..Gûndê Meydan, cîranê çîyayê meydane. 2000’de 547 kes, 2007’de 800 mirov hebûne. Ji welayetê 85 km, ji qezê 22 km’e dûre. Berî bi 200 sal ava bûye. Havîne germe, zivîstane sare. Xeta reş û hêzê zordar liser proje dane meşandin. 

Semsûr, serêgolê gûndê Ozan, navê xwe ji helbestvanekî girtîye. 2000’salde 1067 kes, 2014’de 1279 kes búne. Ji bajarê mezin 69 km ‘e. Ji navçeyê 6 km’e dûre. Ji minasebetne 1996’de bi cîhbûn bûye. 

..Gûndê oren, 2000’de 69 kes, 20007’de 93 kes bûne. 2014’de 129 kes hebûne. Ji welayetê 69 km, ji navçeyê 6 km’e dûre. Navê Kevin kînîr’e .wek her herêm xeta reş û hêzê zordar liser proje dane meşandin. 

Semsûr, serêgolê, gúndê sawran, heta 1956 ‘e bi bajarekî dîtir ve girêdayî bûye. 2958’de bi serêgolê ve, 280 malbat bûne, 850 mirov, 2000’de 973 kesin, 1997’de 1047 şexis hebûne, ji bajarê mezin 79 km, ji navçeyê 16 km ‘e dûre. Cîranê çemê goksu ye, awilde şivanek liwir bi cîh bûye. 

..Gúndê çalxan  (yarbaşı ), 2000’de 439 kes hebûne, 1997’de 480, ji bajêr 60 km,ji qezê 1 km’e dûre. Qonaxe hacî paşa ji 1937′ pêde xerabûye, li serdorê qoncalê dîrokî hene, 2 şikeft hene, 1953 bi cîh bûn búye, navê wî 1960’de hatîye gûhertin, Gel bi Kurdî mijûl dibê, 1982’de penaberbûn búye. Her wext xeta reş û ên zordar liwir xebitîne. 

Semsûr, serêgolê gûndê korîstan  (yaylacık), ji welayetê 82 km’e, ji qezê 19 km dûre, 2000’de 171 kes, 1997’de 195 kes, 2007’de 187 kes bûne. 20014’de 229. Li cîkî kor ava bûye. Ên ava kirîye Kor Rûsteme. 1966’de nav dane gûhertin. Ji İraqê penaber hatine. 

..Gûndê Nú  (yeni). 2000’de 504, 1997’de 229 kes, 2007’de 460 kes. Ji bajêr 87 km, ji navçeyê 24 km’e dûre. 12/12/1996’de ji gûndê  Haydere cûda bûye. Liser herêmê xeta reş û ên dagirger plân dane meşandin. 

Semsûr, serêgolê,gûndê  deşta şîn , (Yeşilova )2000’de 584 kes hebûne. 1997’de 608, ji bajarê mezin 83 ‘ê km, ji qezê 20 km’e dûre. Ava ye ava kirine, serê awil nav kirine çêlekî  (îneklî ). 

..Gûndê cop bânî, (Yuqariçöplü ).2000’de 257 kes hebûne. 2014’de 389, 2007’de 297,1997’de 250 mirov hebûne, berî bi 300 salî ava bûye. 

..Her tim xeta reş û hêzê zordar liser proje dane meşandin. 

Bajarê Semsûr, navçeye Alduş  (Gerger ). Ji welayetê 105 km’e dûre, li cîyê çîyayî ava bûye. Qralê salevqos Arsemes kelha wê ava kirîye. Qralê komagene zivîstane liwir jîyan kirîye, wextekî ketîye destê Bizans û Eyyûbbìye. 1066’de Hisn-î Mansur sitandîye meskenê Kûrdeye , 1954’de bi Semsûr ve hatîye girêdan. Çîyayê qimil liwire, ligor 2018’de 19035 kes hebûne. 45 Gûndê wê hene li herêmê xeta reş û ên zordar proje dane meşandin. . Semsûr, serêgolê çalereşî banî, (Yukarıkarakuyu ). 2000’de 468 ,1997’de 447 kes hebûne. Ji Semsûr 87 km, ji navçeyê 24 km’e dûre. 1914’de bûye Du bende ,ji grube Hevedîye, ji mamedîk hatîye sitandin û bûye mesken. 

..Gûndê banînasir  (yukarınasır ). 2000’de 1027 kes bûne, 2014’de 1289 şexis bûne. Ji welayetê 89 km, ji navçeyê 26 km’e dûre, li herêmê xeta reş û zordar tim lîstik pêk anîne. .

Semsûr, Alduş, gûndê aşma  (Açma). 2000’de 365 kese, 1997’de 345 bûne. Ji welayetê 88 km’e, ji navçeyê12 km’e dûre. Eşîre can begî liwire. 3-4 malbat ji devre hatine, mîne behiştêye. Bi Kûrdî mijûl dibin. 1840’de bi emrê Derviş beg penaberî gelek bajare bûne. (Mihacir kirine ). 1928’de nav kirine Açma. 

..Gûndê bidar  (Axaç ), 2012’de 773 kes hebûne. 1985’de 1336 kes bûne, ji bajêr 120 km’e, ji qezê 18 km ‘e dûre. Navê Kevin Şevkàn bûye. 1928, 1912’de Şafqan bûye, gûndê Kûrda ye, Drêjan bi cîh bûne. 

Semsûr, Alduş, gûndê jêrîçîyayî. (Aşağıdağlıca )2000’de 472 kes, 1997’de 400 mirov hebûne. Ji welayetê 110 km, ji navçeyê 8 km’e dûre. Havìne germe, zivîstane sare,debarî çanda ax û xwedî kirine heywaneye,  heta 1928 nav Erbaun’e, anjî Erba’în, gûndê Kûrde. 

..Gûndê pênç çav  (beşgöze ), 2000’de 572 kes, ji bajarê mezin 85 km, ji qezê 45 km’e dûre. 1997’de 483 kes hebûne, zivîstane sare, havîne germe debarî çanda ax û xwedî kirine heywaneye. Heta 1928’d e nav kortîyene, piştre gûhertine. Gûndê Kûrde ye. 

Her dem xeta reş û hêzê zordar plàn dane meşandin. 

Semsûr, Alduş, gûndê begbostan (beybostan). Ligorî 2000’e 320 kes, 1997’de 273 mirov henûne. Ji welayetê 114 km , ji qezê 22’km’e dûre. Debarî ser çand u bostaneye. Navê wî 1928 de dane gûhertin. .

..Gûndê Niran (Budaq ). 2000’de 241, 1997’de 237 kes bûne. Ji bajêr 97’km, ji qezayê 5’km’e dûre. Havîne germe, zivîstane sare, Debarî çanda ax û xwedîkirine heywane. Xeta reş û hêzê zordar her wext lîstik pêk anîne. 

Semsûr, Alduş, gûndê merdîs  (çifthisar ). Eşîre mîrdêsî meqamê waye. Ji Semsûr 86 km, ji Alduş 16 km’e dûre. Kanîye gúnd 1963’de ava kirine. 1928 ‘de nav gúhertine. 1902’de Merdîs, merdîşo, nav kevne, gûndê Kûrdê Zaza ye. 

..Gûndê kanîyeşivan, (çobanpınarı ), 2000’de 1044 kes, 1997’de 1008′ bûne. Ji semsûr 73 km’e, ji Alduş 29 km’e dûre li çîyayê Bilale avabûye, gûndê herî mezine, zîyarete Zergûz heye liwir. Debarî çand û xwedîkirine heywaneye, havîne germe, zivîstanê sare. 1912 ‘de Bîlalle bûye, 1539-1928’de Bîleyle búye, gûndê Kûrda ye. Her wext xeta reş û zordar tim liser plâne pêk anìne. .

Semsûr, Alduş, gûndê çîyaquliband  (Dağdeviren). 2000’de 483 şexis, 1997’de 495 mirov hebûne. Ji bajêr 95 km, Ji qezê 7 km’e dûre. Berî 450-500 sal hatine. Dikevê Başurê rojavayê Alduş’ê pênç mezrayê gûnd hene. Gûndê Kûrde, havîne germe, zivîstane sare, debarî çand û xwedîkirine heywaneye. 1917’de nav gûhertine. 

..Gûndê Bagoz, 2000’de 301 mirov bûne, nav kirine Dallarca. 1997’de 314 şexis hebûne. Ji welayetê 122 km, Ji navçeyê 20 km’e dûre havîne germe, zivîstane sare, debarî çand û xwedîkirine heywaneye. Xetê zordar, xeta reş her tim plàn dane meşandin. .

Semsûr, Alduş, gûndê Everek (geçitli). Ligorì 2000’e 242 şexis, 2007’de 320, 1997’de 269 şexis hebûne. Ji Semsûr 115 km’e, ji navçeyê 15 km’e dûre. Gûndê Kúrd -zazaye, havîne germe, zivîstane sare. Debarî çand û xwedîkirine heywaneye, heta 1928’e nav Everek bûye piştre kirine Geçîtlî. 

..Gûndê Tîllo  (Gölyurt ). 2013’de 1780 kes, 2000’de 1516, 1997’de 1919 mirov hebûne. Ji welayetê 138 km, ji qezê 36 km’e dûre. Heta 1530-1928’e nav Tîllo bûye, piştre kirine Gölyurt. Gûndê Kûrd -Zazaye. Xeta reş û ên zordar tim liser proje dane meşandin. 

Semsûr, Alduş, gûndê kevirhesin. 2000’de 535 şexis hebûne, 2997’de 306 mirov. Ji Semsûr 128 km ‘e, ji navçeyê 26 km’e dûre. Havîne germe, zivîstane sare. Debarî çand û xeedîkirine heywaneye. Heta1530-1928 nav Melho ye, piştre gûhertine. 

..Gûndê bajarê Kevin  (eskikent ), 2000’de 186 mirov hebûne. 1997’de 205 ‘búne. Ji Semsûr 106 km, ji Alduş 4 km’e dûre. Gûndê Kûrde, heta 1530-1912 ‘e nav Temsîyas’e, piştre gûhertine, kirine Eskîkent. Xeta reş û ên serdest tim plànê reş dane meşandin. ..

Nerîna min :